ملاکهای تشخیصی اختلال کاستی توجه – بیش فعالی

ملاکهای تشخیصی اختلال کاستی توجه بیش فعالی

الف- یکی از موارد شماره 1 و یا 2

1- شش و یا بیش از شش مورد از نشانه های فقدان توجه که دست کم برای شش ماه تداوم داشته، ناسازگار بوده و با سطح فرد همخوانی نداشته باشند به شرح زیر:

فقدان توجه

1-1- اغلب از عهده توجه دقیق به جزئیات برنیامده یا در تکالیف مدرسه با سایر فعالیتها از روی بیدقتی مرتکب اشتباه می شود.

2-1- اغلب در حفظ توجه بر تکالیف یا بازیها با دشواری مواجه است.

3-1- اغلب وقتی به طور مستقیم مورد خطاب قرار می گیرد به نظر می رسد که نمی شنود.

4-1- اغلب از دستورالعملها پیروی نکرده و از عهده اتمام تکالیف مدرسه و سایر انواع کارها یا وظایف برنمی آید. (که به علت رفتار نافرمانی و یا ناتوانی در فهم دستورالعملها نیست.)

5-1- اغلب در سازماندهی تکالیف و فعالیتها با مشکل مواجه است.

6-1- اغلب از درگیر شدن در تکالیفی که مستلزم تلاش ذهنی مداوم است (مانند تکلیف مدرسه یا تکلیف خانگی) اجتناب کرده، بیزاری یا بی میلی نشان می دهد.

7-1- اغلب اشیاء ضروری برای انجام تکالیف یا فعالیتها را گم می کند. (مانند اسباب بازیها، تکالیف مدرسه، مداد، کتاب یا ابزارها).

8-1- اغلب بر اثر محرکهای نامربوط به آسانی دچار حواس پرتی می شود.

9-1- اغلب در فعالیتهای روزانه فراموشکار است.

2- شش (یا بیش از شش) مورد از نشانه های بیش فعالی – تکانشگری زیر به گونه ای که دست کم برای شش ماه دوام داشته باشد، ناسازگار بوده و با سطح رشد فرد همخوانی نداشته باشند:

بیش فعالی

1-2- دستها و پاها اغلب بیقرار است و در حالت نشسته و ول می خورد.

2-2- در کلاس یا دیگر موقعیتهایی که انتظار می رود یک جا بنشیند، اغلب صندلی خود را ترک می کند.

3-2- اغلب در موقعیتهای نابه جا به حد افراط می دود یا بالا و پایین می رود. (این وضعیت در نوجوانان یا بزرگسالان ممکن است به احساس ذهنی بیقراری محدود شود.)

4-2- برای شرکت آرام و بی سر و صدا در بازیها یا فعالیتهای اوقات فراغت اغلب با مشکل مواجه است.

5-2- اغلب در حال جنب و جوش است و یا به گونه ای عمل می کند که گویی به وسیله موتوری رانده می شود.

6-2- اغلب به حد افراط حرف می زند.

تکانشگری

7-2- اغلب قبل از تمام شدن پرسشها پاسخ می دهد.

8-2- منتظر نوبت ماندن اغلب برایش دشوار است.

9-2- اغلب مزاحم کار دیگران می شود (مثلا وسط بازی و یا حرف دیگران می پرد.)

ب- بعضی از نشانه های بیش فعالی – تکانشگری یا فقدان توجه که موجب اختلال شده اند پیش از 7 سالگی وجود داشته اند.

ج- بعضی از اختلالهای ناشی از نشانه ها درد و یا بیش از دو موقعیت (مانند مدرسه، خانه یا محل کار) وجود دارند.

د- باید شواهد بالینی روش و معنی داری از اختلال در کارکرد اجتماعی، تحصیلی یا شغلی وجود داشته باشد.

هـ نشانه های این اختلال منحصراً طی دوره اختلال فراگیر رشد، اسکیزوفرنی یا سایر اختلالهای روان پریشی دیده نمی شود و با یک اختلال روانی دیگر (مانند اختلال خلقی، اختلال اضطرابی، اختلال تجزیه ای یا یک اختلال شخصیت) بهتر توجه نمی شوند.

اختلال سلوک ß ویژگی های تشخیصی ß مشخصه اساسی اختلال سلوک الگوی پایداری از رفتار تکراری است که در آن حقوق اساسی دیگران یا هنجارها و قواعد عمده اجتماعی متناسب با سن نادیده گرفته می شوند (ملاک الف) این رفتارها در چهار گروه اصلی قرار می گیرند: رفتار پرخاشگری که موجب و یا تهدیدی برای آسیب بدنی به سایر اشخاص و یا حیوانات است (ملاکهای الف 1 تا الف 7) رفتار غیر پرخاشگری که باعث اتلاف یا صدمه به اموال می شود. (ملاکهای الف 8 و الف 9) تقلب و سرقت (ملاکهای الف 10 تا الف 12) و تخلف جدی از قواعد (ملاکهای الف 13 تا الف 15) باید سه (و یا بیش از سه) مورد از  رفتارهای شاخص طی 12 ماه گذشته و حداقل یک مورد رفتار شاخص در 6 ماه گذشته مشاهده شده باشد. اختلال در رفتار باعث اختلال قابل ملاحظه بالینی در کارکرد اجتماعی، تحصیلی یا شغلی می شود. (ملاک ب) اختلال سلوک ممکن است در مورد افرادی که بیش از 18 سال سن دارند مطرح شود ولی این در صورتی است که با ملاکهای اختلال شخصیت ضد اجتماعی مطابقت نداشته باشد. (ملاک ج) الگوی رفتاری اختلال سلوک معمولا در موقعیتهای گوناگون (مانند خانه، مدرسه یا اجتماع) دیده شده است. چون افرادی که اختلال سلوک دارند، احتمالا مشکلات رفتاری خود را کمتر بروز می دهند، بنابراین متخصص بالینی اغلب باید به سایر اطلاعاتی که از دیگران به دست می آورد تکیه کند.

در هر صورت اطلاعات افراد مطلع در مورد مشکلات رفتاری کودک ممکن است به دلیل نظارت ناکافی و یا بروز ندادن آنها از سوی کودک محدود باشد.

کودکان یا نوجوانانی که این اختلال را دارند اغلب آغازکننده رفتار پرخاشگری بوده و با پرخاشگری به دیگران واکنش نشان می دهند. ممکن است رفتار آزارنده، تهدیدآمیز یا ارعاب کننده داشته باشند. (ملاک الف 1) زد و خوردهای مکرر راه بیندازند (ملاک الف 2) اسلحه یا وسیله ای (مانند چماق، آجر، بطری شکسته، چاقو یا تفنگ) به کار می برند که می تواند آسیب جدی بدنی ایجاد کند. (ملاک الف 3) نسبت به دیگران ستمکاری بدنی می کنند (ملاک الف 6) و یا شخصی را به زور وادار به عمل جنسی می کنند (ملاک الف 7) خشونت بدنی ممکن است به شکل تجاوز جنسی، تهاجم یا در موارد نادر آدمکشی باشد.

تخریب عمده اموال دیگران ویژگی شاخص این اختلال است که امکان دارد شامل آتش سوزی عمده با هدف وارد آوردن خسارت جدی (ملاک الف 8) و یا تخریب عمدی اموال دیگران به گونه ای دیگر باشد. مانند شکستن شیشه های ماشینها و تخریب اموال مدرسه. (ملاک الف 9).

تقلب و سرقت در این اختلال شایع است و امکان دارد شامل ورود بدون اجازه به خانه، ساختمان یا اتومبیل دیگران باشد. (ملاک الف 10) و یا دروغگویی مکرر یا بدقولی برای به دست آوردن اشیاء یا جلب حمایت و توجه و یا برای خودداری از پرداخت بدهی یا انجام تعهدات (مثل جلب اعتماد مردم و فریب دادن آنان) (ملاک الف 11) و یا دزدیدن اشیایی که ارزش چندان کمی ندارند بدون مواجهه با قربانی (مثل دزدی از فروشگاهها، جعل و تقلب) (ملاک الف 12)

همچنین افرادی که این اختلال را دارند به ویژه از قواعد و مقررات (مدرسه یا والدین) به طور جدی تخلف می کنند. الگویی از رفتار در این کودکان وجود دارد که شروع آن قبل از سن 13 سالگی است و آن بیرون ماندن از منزل تا دیر هنگام، با وجود ممانعت والدین است. (ملاک الف 13) ممکن است الگوی فرار شبانه از منزل هم وجود داشته باشد (ملاک الف 14).

برای آنکه فرار از خانه به عنوان نشانه اختلال سلوک تلقی شود باید حداقل دوبار اتفاق افتاده باشد (و یا یک بار در صورتی که فرد برای مدت طولانی به خانه مراجعت نکرده باشد.)

آن نوع از رویدادهای فرار که به عنوان پیامد مستقیم در رفتار بدنی یا جنسی رخ می دهند، به طور اخص جزء این ملاک محسوب نمی شوند. کودکانی که این اختلال را دارند ممکن است اغلب از مدرسه فرار کنند، که شروع این عمل قبل از سن 13 سالگی است. (ملاک الف 15) در افراد بزرگتر این رفتار با غیبت مکرر و بدون دلیل قابل قبول از کار، ظاهر می شود.

انواع اختلال سلوک بر اساس شدت ß نوع خفیف ß در نوع خفیف این اختلال مشکلات رفتاری افزون بر آنچه که برای مطرح کردن تشخیص لازمند یا بسیار معدودند و یا اصولاً وجود ندارند. مشکلات رفتاری موجود باعث آزار نسبتاً اندکی برای دیگران می شود. (مانند دروغگویی، فرار و پس از غروب بدون اجازه در خارج از منزل به سر بردن).

برای دیدن لیست تمام مطالب مربوط به این نوشته و فنون مشاوره می توانید اینجا کلیک کنید 

Related posts:

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *